Ebeveynlere "şiddet içerikli oyunlara karşı" uyarılar

- İstanbul Medipol Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Kaasım Fatih Yavuz:- "Suç içerikli oyunlar oynamanın bir kişide tek başına şiddet ve suç eğilimli davranışlar ortaya çıkaramayacağı da bir gerçektir. Bu aşamada asıl koruyucu ve belirleyici olan; çocuğun bu oyunlar dışında sağlıklı sosyal ilişkilere sahip olması, spor, sanat, hobi vb. başka ilgi alanlarının da bulunmasıdır"- "Çocukların bilgisayar oyunlarına uzun süreler vakit harcaması, kendilerine olumlu tecrübeler yaşatacak diğer alanlarda işlerin pek de yolunda gitmediğinin göstergesi olabilir"- "Bir deneyde, video kaydına alınan saldırgan bir modeli izleyen çocukların bu davranışı benimsedikleri ve taklit ettikleri, saldırgan modele maruz kalmayan çocukların ise daha az saldırgan davranışlar sergiledikleri gözlemlenmiştir"

Genel 19.11.2020, 11:14
Ebeveynlere

İSTANBUL (AA) - ABDULKADİR GÜNYOL - İstanbul Medipol Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Kaasım Fatih Yavuz, şiddet içerikli video ve oyunların çocuklar üzerinde olumsuz etkileri olmakla birlikte asıl koruyucu ve belirleyici olanını çocuğun oyunlar dışında sağlıklı sosyal ilişkilere sahip olması, spor, sanat ve hobi benzeri başka ilgi alanlarının da bulunması olduğunu söyledi.

Pandemi süreci ile birlikte evde geçirilen sürenin artmasının ardından internet kullanımı ve oyun konsollarını olan ilgi de artış gösterdi. Özellikle çocukların uzun süreler vakit geçirdiği bazı bilgisayar oyunları, içerdiği şiddet ve kural tanımaz öğeler sebebiyle de sık sık tartışmaların odağına geliyor.

AA muhabirine konu ile ilgili açıklama yapan Yavuz, pandemi döneminde çocukların evde teknoloji ürünleriyle geçirdikleri vaktin uzamasının oldukça doğal ve normal bir durum olduğunu söyleyen Yavuz, "Fakat elbette, burada teknoloji ürünleri ile olan ilişkinin biçimi ve niteliği belirleyici bir unsur olacaktır. Burayı biraz daha açacak olursak, çocukların teknolojiyle ve teknoloji ürünleri ile ilişkisinin hangi amaçla, ne şekilde, kimlerle, ne sıklıkta ve ne kadar süreyle olduğu önemlidir. Örneğin, can sıkıntısı, kaygı, korku, çaresizlik vb. hislerden kurtulmak için oynanan bilgisayar oyunu ile, heyecanlı ve eğlenceli vakit geçirmek için oynanan oyun arasındaki etkilerde elbette kısa ve uzun vadede farklılık olacaktır. Hem çocukların ve hem de erişkinlerin bu olumsuz içsel deneyimlerle başa çıkmayı öğrenmeleri önemlidir. Çünkü olumsuz hislerden kurtulmak ya da kaçmak için yapılan her şeyin rahatlatıcı etkisi, oyun ekranının kapatılması kadar kısa sürecektir." diye konuştu.


- "Oyunlara fazla vakit harcamak diğer alanlarda işlerin pek de yolunda gitmediğinin göstergesi olabilir"


Oyunların belirli bir kontrol süreci içerisinde oynatılması gerektiğine dikkati çeken Yavuz, şunları söyledi:

"Tüm bunların yanı sıra, oyunların çocukların yaşlarına ve gelişim düzeylerine uygun seçilmesi, belirli bir zaman diliminde belirli bir süre sınırı içinde kullanılması ve mutlaka belirli sürelerle de olsa çocuklar oyun oynarken ebeveynlerin de onlara eşlik etmesi, teknolojinin bilinçli ve güvenli kullanılması açısından oldukça etkili olacaktır. Eğer bu koşullar sağlanırsa, oyunlar ebeveynlerin çocukları ile ilişkisinde günümüzde oldukça popüler olan 'kaliteli vakit geçirme' amacına dahi katkı sağlayacaktır.

Örneğin, oyun içerisinde zorlu bir durum karşısında ebeveyni ile takım olan bir çocuğun, o süre boyunca destek almak, paylaşmak, eğlenmek, beraber olmak gibi birçok değerli tecrübeyi de deneyimlemesi mümkün olabilir. Yine de özellikle ebeveynler için şunu tekrar vurgulamakta fayda olacaktır: Çocukların bilgisayar oyunlarına uzun süreler vakit harcaması, kendilerine olumlu tecrübeler yaşatacak diğer alanlarda işlerin pek de yolunda gitmediğinin göstergesi olabilir. Dolayısıyla meseleye sadece bilgisayar oyununun aşırı oynanması olarak bakmak, problemin yalnızca yarısını teşhis etmek olacaktır."


- "Video kaydına alınan saldırgan bir modeli izleyen çocukların bu davranışı benimsedikleri gözlemlenmiştir"


Şiddetin de tıpkı diğer davranışlar gibi öğrenilen bir davranış olduğunu belirten Yavuz, "Sosyal öğrenme teorisinin başlıca kavramlardan biri model alarak öğrenmedir. Bu da kişinin diğerlerinin davranışlarından gözlem yaparak öğrenmesi demektir. Kuramın geliştiricisi Albert Bandura meşhur Bobo Doll deneyi ile saldırganlığın sosyal öğrenmeyle ilgili olduğuna dair kanıtlar bulmuştur. Bu deneyde, video kaydına alınan saldırgan bir modeli izleyen çocukların bu davranışı benimsedikleri ve taklit ettikleri, saldırgan modele maruz kalmayan çocukların ise daha az saldırgan davranışlar sergiledikleri gözlemlenmiştir." diye konuştu.


- Oyun ve televizyonlardaki şiddetin olumsuz etkileri var


Saldırganlığın gözleme dayalı olarak öğrenilmesinin ardından araştırmacıların çalışmalarını şiddet içerikli televizyon ve video oyunlarına da yönlendirdiklerini anlatan Yavuz, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Video oyunları yansıttıkları gerçekçi simülasyonlar ile özellikle çocuk ve ergenler arasında kullanım bakımından ilk sıralarda yer almaktadır. Bu gerçekçi simülasyonlar şiddet gibi ahlaki kurallara aykırı temaları da barındırdığından insanlar üzerinde olumsuz etki yaratıp yaratmayacağı sorularına daha fazla yoğunlaşılmıştır. Medya-şiddet ilişkisini inceleyen 51 bin katılımcı ile gerçekleştirilen 280 çalışmanın analizini yapan bir çalışma göstermiştir ki; şiddet içerikli programlara gerek televizyondaki gibi pasif tüketici olarak, gerek video oyunları gibi aktif tüketici olarak maruz kalmanın artmasının çocuklarda ve gençlerde saldırganlık, içe kapanma, dış dünyaya karşı düşmanca hisler besleme gibi geniş bir yelpazeye yayılan olumsuz etkilere sebep olabilmektedir. Çeşitli ülkelerde yapılan benzer çalışmalar da sonuçlardaki tutarlılığı göstermiştir."

Bununla yanında suç içerikli oyunlar oynamanın bir kişide tek başına şiddet ve suç eğilimli davranışlar ortaya çıkaramayacağını vurgulayan Yavuz, "Bu aşamada asıl koruyucu ve belirleyici olan; çocuğun bu oyunlar dışında sağlıklı sosyal ilişkilere sahip olması, spor, sanat, hobi vb. başka ilgi alanlarının da bulunmasıdır. Bu yelpazede bir yaşam tarzı bulunan bir çocuk üzerinde suç ve şiddet içerikli oyunların belirgin bir etkisinin bulunması oldukça güçtür." dedi.


Yorumlar (0)
15
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 01 Aralık 2020
İmsak 06:04
Güneş 07:29
Öğle 12:36
İkindi 15:11
Akşam 17:32
Yatsı 18:52
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Karagümrük 10 14
8. Göztepe 9 14
9. Başakşehir 10 14
10. Konyaspor 9 12
11. Rizespor 9 12
12. Malatyaspor 9 12
13. Hatayspor 7 12
14. Trabzonspor 10 12
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 9 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 9 8
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 9 16
8. Giresunspor 10 16
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Bandırmaspor 11 11
14. Ümraniye 11 10
15. Menemen Belediyespor 9 9
16. Ankaraspor 10 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 10 18
5. Southampton 10 17
6. Wolverhampton 10 17
7. Everton 10 16
8. M. United 9 16
9. Aston Villa 8 15
10. Man City 9 15
11. West Ham 9 14
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. Fulham 10 7
18. West Bromwich 10 6
19. Burnley 9 5
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Deportivo Alaves 11 13
13. Valencia 11 12
14. Real Betis 10 12
15. Osasuna 10 11
16. Eibar 10 10
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7